| |
voorblad
| bestemmings
| raad
& neigings | reisnuus
| nie-reis
| foto's
|
 |
bestemmings
balboapark,
san diego -
'n wetenskapfiktiewe utopia
|
|
jens
friis
|
|
|
Nes 'n wetenskapsfiktiewe Utopia uit die 1950's staan
Balboapark op San Diego se heuwelkruin.
Ontspanne mense stap met breë voetpaadjies verby
kleurvolle blombeddings, suurstofproduserende bome en
esteties stimulerende geboue. Van verkeer is hier nie
sprake nie. Ook nie van rommel nie. Is dit hoe daar
eens gehoop is stede in die 21ste eeu sal lyk?
Destyds is Balboapark as 'n eersteklas kulturele woonbuurt
uitgelê. Op 485 hektaar staan 15 museums en gallerye.
Weinig hiervan is wêreldleiers, maar uitgebreide,
indrukwekkende versamelings is volop. Tesame vorm dit
'n kompakte oorsig van onse planeet.
In 1868 het San Diego 'n stuk grond opsy geskuif vir
'n park. 'n Veertig jaar later is dit Balboapark gedoop
na die eerste Europeër wat die Stille Oseaan sou
gadeslaan, Vosco Nunez de Balboa. Die Spaans-barok styl
met Maja-invloede gee aan die destydse visie van die
toekoms 'n onverwagse sensualiteit. Dit is grootliks
gebou vir die Panama-California Exposition in 1914-15.
Hieronder is die grootste buitenshuise orrel. Die res
het gevolg toe die California-Pacific International
Exposition tydens 1935-36 hier plaasgevind het.
Die Museum of Photographic Arts (MoPA) het my dalk die
meeste beïndruk. In 2000 is dit verviergroot met
onder meer 'n filmteater, vergrote uitstalruimte en
biblioteek met 27 000 stukke. Die permanente versameling
sluit werke in van die fotowêreld se grotes waaronder
Henri Cartier-Bresson, Dorthea Lange en Ansel Adams.
Vir die klassieke 1941 Orson Wells film, Citizen Kane,
is dié museum se voorste fasade ingespan.
'n Waarskynlik ongeëwenaarde uitstalling is in
die San Diego Model Railroad Museum - die grootste van
sy aard. As 1/87 of 1/160-skaalmodelletjies van treine
in ewe klein landskappe jou fassineer is dié
die plek.
Moeg gestap deur die wydse Balboapark is dit tyd om
op 'n 1/5-skaal miniatuur-treintjie te klim na San Diego
Dieretuin. Dié dieretuin spog met meer as 800
spesies en subspesies waarvan talle op die rand van
uitsterwing staan. Verseker is hierdie dieretuin te
groot (40 ha) om tjoef-tjaf kaf te draf.
Na 'n uur se staan voor die pandahok wou dié
reuse teddies niks anders doen as dut in die son. Minstens
was die koalas wakkerder. Anders sou ek maar teleurgesteld
gewees het oor die R150 wat 'n toegangskaartjie kos.
Olifante en leeus kan ek en jy immers in Suid-Afrika
ook sien.
Meer as 400 000 kunsliefhebbers stroom jaarliks na die
San Diego Museum of Art. Stop 'n uitgebreide reisende
uitstalling nie hier nie, is sy wêreldreis nie
volledig nie.
Anders as die ander gallerye in Balboapark is toegang
tot die Timken verniet. Dié gallery spog met
werke van Reubens tot Hals.
Een van die beste redes om die Mingei International
Museum te besoek is vir sy geskenkwinkel wat tjok en
blok geprop is met goete wat jy nie sommer elders kry
nie. Dit is die ideale plek om geskenke vir geliefdes
tuis te koop, want die Mingei word gewei aan volkskuns.
So, wat sal dit wees: 'n Amerikaanse kwilt of eerder
Japanese keramiek?
'n Interessantheid by die San Diego Aerospace Museum
is 'n propperse volskaalmodel van Leonardo da Vinci
se klapvliegtuig ("ornithopter") en die Wright-broers
se 1903-vliegtuig. Aangesien San Diego 'n voorste Amerikaanse
militêre basis is, is dit gepas dat talle vlieggoed
by die museum vegvliegtuie is soos 'n Russiese MiG en
'n Duitse Messerschmitt. Heelwat afgetrede weermagpersoneel
word as vrywilligers ingespan wat 'n besoek veel meer
eg maak.
Die ander museums moes ek skiep. Twee volle dae was
niks anders as 'n warrelwind besoek. Daar was nog veel
meer.
Helaas het die beloofde toekoms nooit gearriveer - soortgelyke
kulturele areas is daar nie elders nie, behalwe in San
Diego.
-
Info:
Balboa Park Visitors Centre, House of Hospitality,
1549 El Prado, Suite 8, San Diego, California 92101-1661.
Tel. (619) 231-9494.
-
Tye:
Museums en gallerye is oop tussen 10:00 en 16:00.
Sommige is gesluit op Maandae. Daar kan langer in
die dieretuin rondgeloop word. Dit is oop tussen 09:00
en 16:00 en somers (Junie - September) tot 21:00.
-
Toegangsfooi:
Sien 12 museums vir $21 met 'n Balboa Park Passport.
Die duurste van die enkelkaartjies is $12. Sommige
museums is op Dinsdae gratis. 'n Kaartjie tot die
dieretuin werk uit op sowat R150.
|
|
|
|
j
f
|
voorblad | bestemmings
| raad
& neigings | reisnuus
| nie-reis
| foto's |
|
|